نور آکواریوم اهمیت بسیار زیادی در رشد و سلامتی ماهیان و گیاهان آکواریوم دارد. به خصوص وقتی قرار باشد یک آکواریوم گیاهی یا منظره داشته باشید، گونه هایی هستند که به نور زیادی نیاز دارند و شما باید بتوانید این نیاز را به خوبی برآورده کنید. به هر حال در طبیعت خورشید این کار را می کند، اما در محیط خانه باید چاره ی دیگری پیدا کرد.
اگر از مهتابی های T5 استفاده می کنیم، حدودا 2 تا 3 وات به ازای هر 4 لیتر آب آکواریوم نیاز است. البته طبیعتا آکواریوم های کم عمق به نور کمتری نیاز دارند و آکواریوم های عمیق نور بیشتری می طلبند. همچنین حرارت چراغ باید بین 6700 تا 10000 کلوین باشد. این بازه ی درجه حرارت شبیه ترین طیف نوری به خورشید را ایجاد می کند و نور مورد نیاز برای رشد گیاهان را در اختیار آنان می گذارد.
به تازگی چراغ های ال ای دی مقبولیت خوبی در صنعت آکواریوم پیدا کرده اند. این چراغ ها که یکی از تازه ترین تکنولوژی های روشنایی محسوب می شوند، می توانند با مصرف کمتر (وات کمتر) نوری مشابه مهتابی های دیگر تولید کنند. همچنین تنوع آن ها فوق العاده است و طیف بسیار وسیعی از محصولات در این زمینه به بازار ارائه شده است. چراغ های ال ای دی حرارت کمتری تولید می کند و مصرف کمتری دارند، در مجموع این چراغ ها انتخاب ایده آلی برای آکواریوم داران مدرن به حساب می آید. حدودا هر یک وات از نور این چراغ ها برای 4 لیتر آب آکواریوم کافی خواهد بود.
💡 اصول فیزیک نور و فتوسنتز گیاهان در آکواریوم پلنت (PAR & Spectrum)
نور موتور محرک فتوسنتز و جذب دی‌اکسید کربن (CO2) توسط گیاهان آبزی است. انتخاب سیستم روشنایی استاندارد تضمین‌کننده رشد متراکم، رنگ‌پذیری ساقه و پیشگیری از هجوم جلبک‌هاست:
- طیف نوری مؤثر فتوسنتزی (PUR): گیاهان بیشترین میزان کلروفیل A و B را در طول موج‌های ۴۳۰ تا ۴۵۰ نانومتر (نواحی آبی) و ۶۴۰ تا ۶۶۰ نانومتر (نواحی قرمز عمیق) جذب می‌کنند. نورهایی با دمای رنگ ۶۵۰۰ تا ۸۰۰۰ کلوین طبیعی‌ترین دید بصری و رشد گیاه را به همراه دارند.
- شدت تابش نور (PAR): برای تانک‌های گیاهی کم‌مصرف (Low-Tech) مقدار ۳۰ الی ۵۰ PAR در کف تانک و برای تانک‌های حرفه‌ای نیازمند چمن و گیاهان قرمز ساقه (High-Tech) مقدار ۸۰ الی ۱۲۰ PAR در بستر آکواریوم الزامی است.
- دوره نوری (Photoperiod): حفظ روشنایی ثابت به مدت ۷ تا ۸ ساعت در روز همراه با تایمر اتوماتیک مانع از ایجاد عدم تعادل زیستی و رشد جلبک‌های مویی می‌شود.